Obezitenin depresyon ve gündüz uykululuk durumu üzerine etkisi
Öz
Amaç: Gündüz aşırı uykululuk hali (GAUH) gece alınan yetersiz uykuyu takiben gün içerisinde artmış yorgunluk ile uykuya eğilimli olma durumudur. Bu çalışmada kadınlarda obezitenin depresyon ve gündüz aşırı uykululuk durumu ile ilişkisini belirlemek ve etkileyen faktörleri araştırmak amaçlandı.
Yöntem: Çalışma aile hekimliği polikliniğimize herhangi bir nedenle başvuran 18-65 yaş arası rastgele seçilen 385 kadın katılımcı ile yapıldı. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri sorgulandı ve beden kitle indeksleri (BKİ) kaydedildi. Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği (HADÖ) ve gündüz uykululuk halini belirlemek amacıyla Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ) uygulandı.
Bulgular: Kadınların yaş ortalaması 37,24±10,7 (18-63) yaş, BKİ ortalaması 26,85±6,8 kg/m2 Epworth uykululuk ölçeği ortalaması 8,50±4,4 puan idi. HADÖ ve EUÖ sonuçlarına göre obez kadınların depresyon belirtileri ve gündüz uykululuk düzeyleri, zayıf, normal ve aşırı kilolu olanlara göre daha yüksek bulundu ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,001). EUÖ puanı orta/yüksek bulunan 104 kadının %57,7’si (n=60) obez, %20,2’si (n=21) aşırı kilolu idi (p<0,001). Kadınların %82,7’sinin (n=86) HADÖ'ne göre depresyon puanlarının yüksek olduğu görüldü. Katılımcıların BKİ’leri arttıkça depresyon belirtilerinde ve gündüz uykululuk durumunda artma görülmekte idi (R2=0,127, p<0,001).
Sonuç: Çalışmamızda kadınlarda GAUH sıklığı %9,4 olarak bulundu. Obezite ve depresyon düzeyi arttıkça GAUH görülme sıklığı da artıyordu. Aile Hekimliğinin temel özelliklerinden “Koruyucu Hekimlik” ilkesi göz önünde bulundurularak toplumsal bir sorun haline gelmiş obezitenin önlenmesi, obeziteye bağlı depresyon ve uyku bozukluklarının önüne geçecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. WHO. Physical Status: The Use and Interpretation of Anthropometry. Report of a WHO Expert Committee, WHO Technical Report Series. 1995.
- 2. Satman I, Omer B, Tutuncu Y, Kalaca S, Gedik S, Dinccag N et al. Twelve-year trends in the prevalence and risk factors of diabetes and prediabetes in Turkish adults. Eur J Epidemiol 2013;28(2):169–80.
- 3. Johns MW. A New Method for Measuring Daytime Sleepiness: The Epworth Sleepiness Scale. Sleep 1991;14(6):540–5.
- 4. Dixon JB, Dixon ME, Anderson ML, Schachter L, Brien PEO, John B, et al. Risk Factors and Chronic Disease Daytime Sleepiness in the Obese : Not as Simple as Obstructive Sleep Apnea. Obesity. 2007;15(10):2504–11.
- 5. Bixler EO, Vgontzas AN, Lin HM, Calhoun SL, Vela-Bueno A, Kales A. Excessive daytime sleepiness in a general population sample: The role of sleep apnea, age, obesity, diabetes, and depression. J Clin Endocrinol Metab. 2005;90(8):4510–5.
- 6. Sabanayagam C SA. Sleep duration and cardiovascular disease: results from the National Health Interview Survey. Sleep 2010;33(8):1037–42.
- 7. Gooneratne NS, Richards KC, Joffe M, Lam RW PF, Staley B et al. Sleep disordered breathing with excessive daytime sleepiness is a risk factor for mortality in older adults. Sleep 2011;34(4):435–42.
- 8. Lopes JM, Dantas FG, Medeiros JLA de. Excessive daytime sleepiness in the elderly: association with cardiovascular risk, obesity and depression. Rev Bras Epidemiol 2013;16(4):872–9.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
21 Temmuz 2020
Gönderilme Tarihi
24 Nisan 2019
Kabul Tarihi
1 Temmuz 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 42 Sayı: 2
Cited By
Evaluation of Excessive Daytime Sleepiness, Anxiety and Depression Symptomatologies in Obesity
Eurasian Journal of Family Medicine
https://doi.org/10.33880/ejfm.2022110403